Zeer realistisch, bloedmooi en uiterst gedetailleerd:
De 737-700 van Ariane staat eenzaam aan de top!
Door Martin Derksema.
Van een add-on vliegtuig verwacht ik een sterke mate van realisme, daar waar het gaat om de vliegeigenschappen en de manier waarop boordsystemen functioneren. De buitenkant moet van een oogstrelende schoonheid zijn. En ik wil verrast worden door allerlei schitterende details die de kick van het vliegen versterken. Dit alles en nog veel meer heb ik ruimschoots gevonden in de prachtige 737-700 van Ariane. Ik vlieg niks anders meer.
Ariane: de enige add-on-bouwer die het logo van Boeing mag gebruiken
Zoals je weet, zijn er nogal wat softwarehuizen die Boeing 737 vliegtuigen maken voor de Microsoft Flight Simulator. Een van deze add-on-bouwers leidt een tamelijk stil en teruggetrokken bestaan, en krijgt, vergeleken met zijn concurrenten, erg weinig aandacht op de internationale websites. De goede verstaander begrijpt inmiddels dat ik het over Ariane heb. Als ik aan Ariane denk, dringt zich de vergelijking op met een kunstschilder die op een eenzaam zolderkamertje de ene schitterende creatie na de andere produceert, zónder ooit de erkenning te krijgen, die hij op grond van zijn prestaties verdient. Ja, Ariane lijkt wel de Vincent van Gogh onder de add-on-bouwers. En dat terwijl Ariane de enige add-on-bouwer is, die van de Boeing-fabriek toestemming heeft gekregen om het officiële Boeing-logo op zijn producten te plaatsen. En neem maar van mij aan dat een machtige organisatie zoals Boeing daar niet gemakkelijk toestemming voor geeft. Het feit dat Boeing Ariane wél toestaat om het logo van Boeing te gebruiken, betekent dat Boeing overtuigd is van de kwaliteit van Arianes product. Sterker nog: het betekent dat Boeing ervan overtuigd is dat de kwaliteit van het échte vliegtuig op accurate wijze wordt weergegeven in de simulatiesoftware van Ariane. En dat is dus ook zo. Want Ariane en Boeing werken nauw samen bij de ontwikkeling van de software. Bij deze samenwerking zijn real life 737-piloten en technici van de Boeing-fabriek betrokken. Als je een superrealistische 737 wilt vliegen, volgens de methoden waarmee real life piloten dit toestel vliegen, dan is de software van Ariane precies wat je zoekt. Ik vlieg nu enkele maanden met de 737-700 van Ariane en ik vind het de beste, de meest opwindende en de meest uitdagende add-on waarmee ik ooit gevlogen heb. Het is de enige realistische Boeing 737 simulator op de markt.
Om het logo van Boeing te mogen gebruiken, moet je wél iets presteren.
Zeer hoog gehalte van realisme
De samenwerking tussen Boeing en Ariane resulteert in een add-on die een zeer hoog gehalte van realisme heeft. Als je het nóg realistischer wilt, zul je even moeten sparen om een échte simulator te kopen. Het realisme dat Ariane nastreeft, komt onder meer tot uiting in de vliegeigenschappen van deze add-on en in de manier waarop de systemen voor autoflight functioneren. Net zoals iedereen vloog ik vroeger met Dreamfleet en PMDG. Maar nu ik met Ariane vlieg, heb ik gemerkt dat er een groot verschil is tussen het programmeerwerk van Ariane en dat van de concurrenten. De concurrenten programmeren de vliegeigenschappen en de werking van de systemen op zo’n manier dat iedereen die zich een beetje in de theorie verdiept, er eigenlijk wel mee kan vliegen. Idiot-proof, zal ik maar zeggen. Bij Ariane is oppervlakkige kennis, net zoals in het echt, beslist niet genoeg. Neem de take-off. Veel bureaupiloten zullen hiervoor ongeveer de volgende methode hanteren: set tago, rollen, V1, Vr, roteren, klimmen naar 400 ft, autopilot aan, LNAV en VNAV aan en gáán met die banaan. In werkelijkheid is dit geeneens een methode maar niets anders dan één gigantische pilot error. Toch kun je bij de concurrenten van Ariane op deze manier een takeoff vliegen, zónder dat je hiervoor genadeloos wordt afgestraft. Bij Ariane zul je een meer waarheidsgetrouwe procedure moeten volgen als je heelhuids thuis wilt komen: power naar 40%, rollen, tago, V1, Vr, roteren, vanaf 1000 ft of hoger autopilot en LNAV aan, pas vanaf 3000 ft VNAV of Level Change aan. Ondertussen natuurlijk trapsgewijs je flaps intrekken en je vliegtuig, waar nodig, trimmen. Volg je niet de juiste procedure, dan zul je, net als in het echt, hele griezelige dingen gaan meemaken. Sinds ik Ariane vlieg, ben ik dus weer een heleboel gaan leren over vliegen. En dat is nou precies wat dit toestel zo uitdagend maakt. Ariane prikkelt je om je kennis en vaardigheid verder te ontwikkelen. En dáár hou ik van. Dus als je een vliegtuig wilt waarmee je direct na installatie perfect kunt vliegen, zonder een letter in de manuals gelezen te hebben, dan is de Ariane 737-700 zeker niet jouw vliegtuig. Ben je een simmer die zijn of haar kennis wil verdiepen en steeds verder door wil doordringen in de fijne kunst van het vliegen, dan kun je geen dag meer zonder Ariane. Het is geen wonder dat in het klantenbestand van Ariane veel real life piloten en aircraft engineers zitten. Dichterbij het echte vliegtuig kom je alleen via de Rijks Luchtvaart School.
Wat een aandacht voor details!
Ariane wordt gedreven door een sterke hang naar perfectie. Dat komt onder meer tot uiting in allerlei prachtige details waar ik persoonlijk razend enthousiast over ben. Ik noem maar eens zo’n detail waarvan ik elke vlucht weer ontzettend geniet. Als je, gezeten in de 3d-cockpit van de Ariane 737-700, met de landing bezig bent en met je achterwielen de grond raakt, dan begint de cockpit, net als in de werkelijkheid, fantastisch mooi te schudden en te beven. Bovendien hoor je die heerlijke ratelende geluiden veroorzaakt door vibrerende cockpitonderdelen. En als klap op de vuurpijl hoor je zelfs dat mooie, hoge, zoemende geluid van de reversers. Geweldig vind ik dat, eigenlijk onmisbaar, want deze visuele en audio-effecten maken van een geslaagde landing een nóg grotere kick!
Nog maar een voorbeeld van Arianes kunstenaarsschap. Als een vliegtuig in de regen landt, ontstaan er achter de vleugels van die schitterende slierten van waterdamp. Ook dit effect heeft Ariane op fraaie wijze geanimeerd. En zo kan ik nog wel even doorgaan. Als je eenmaal met Ariane begint te vliegen, kom je in de loop der tijd steeds meer van dit soort verrukkelijke effecten en details tegen.
De buitenkant: dit is pure kunst
Dat Ariane vliegtuigen maakt, die er van buiten onvoorstelbaar strak uitzien, was mij al geruime tijd bekend. Mijn goede vriend Tino, jawel de beheerder van deze site, stuurt mij al jaren met enige regelmaat screenshots van Ariane 737’s. En bij elk van die screenshots liep mij het kwijl telkens weer overvloedig uit de mond. Een screenshot van een Ariane vliegtuig is een soort porno voor flightsim-fanaten: je raakt er behoorlijk opgewonden van.
De onvoorstelbaar mooie 737-700 van Ariane staat wat mij betreft eenzaam aan de top.
De creatieve man van Ariane is dan ook (a) een begenadigd grafisch ontwerper en (b) een perfectionist van het zuiverste water. Die twee factoren bij elkaar opgeteld leiden tot pure volmaaktheid. Neem alleen al de vorm van de Ariane 737-700. Die komt echt tot in de kleinste details overeen met de werkelijkheid. Als je goed naar de neus van een echte 737 kijkt, dan zie je dat deze niet rond is, maar een soort vloeiende driehoekigheid heeft. Daardoor krijgt de 737 een zeer karakteristiek koppie. Dit kenmerkende uiterlijk van de 737 is door Ariane met feilloze precisie weergegeven. Ook de stand van de vleugels, schuin omhoog, in de vorm van een V, klopt als een bus.
De neus van de 737 wordt gekenmerkt door een vloeiende driehoekigheid: Ariane heeft dit perfect weergegeven.
Maar ook de vele details zijn van een verbluffende schoonheid. Het landingsgestel is zeer gedetailleerd weergegeven, met draaiende wielen. Alle antennes zitten op exact de juiste plaats. De manier waarop flaps, spoilers en stuurvlakken zijn geanimeerd, is adembenemend. Om nog maar niet te spreken van de vorm van de motoren, die werkelijk prachtig is uitgebeeld. En wanneer je de reversers aanzet, schuiven de mantels van de motoren naar achteren en zie je het netwerk van leidingen, dat daarachter schuilgaat. Het gevoel voor detail van Ariane kent geen grenzen. Ook de deuren, voor en achter, en de vrachtluiken kunnen open en dicht, door op de corresponderende knoppen op het overheadpanel te drukken. Uiteraard kun je ook de airstairs in- en uitklappen.
Achter de mantel wordt het netwerk van leidingen zichtbaar. Wat een gevoel voor detail!
Het schilderwerk is van even grote klasse. De kleurenschema’s van de Ariane 737-700 vliegtuigen zijn neergezet met een precisie en een zorgvuldigheid die je doet vermoeden dat er een 17e eeuwse landschapschilder aan te pas is gekomen. Neem de Transavia livery. Die is aan de onderkant wat smoezeliger dan aan de bovenkant. Net zoals in het echt de onderzijde ook wat meer met stof en vuil is bedekt dan de bovenzijde. Als je er net zoals ik van houdt om, eenmaal op kruishoogte aangekomen, lekker onderuit naar je kist te gaan zitten staren, dan móét je voor Ariane kiezen. Want Ariane maakt geen outside models, Ariane maakt pure kunst.
Dit is geen outside model, dit is kunst met een grote K.
Nog niet genoeg gekwijld? Surf dan na lezing van deze review even naar de website van Ariane (www.arianedesign.com) en kijk eens bij de rubriek screenshots.
De 3d-cockpit met unieke 2di technologie: het beste van twee werelden
Tino heeft in het verleden vaak geprobeerd mij te verleiden om toch ook eens Ariane te gaan vliegen. Ik bleef echter jarenlang halsstarrig trouw aan Dreamfleet en later PMDG. Reden van mijn hardnekkigheid? De Ng-series van Ariane hadden tot voor kort alleen maar een 3d-cockpit. En laat ik nou zo’n ouderwetse man zijn, die helemaal verknocht is aan de goede, oude en vertrouwde 2d-cockpit. Maar … Ariane heeft een nieuwe technologie geïntroduceerd, waarmee mijn weigerachtigheid in één klap is verdwenen: de zogeheten 2di-technologie. Dit betekent dat je direct vanuit de 3d-cockpit een drietal 2d-panels kunt oproepen: het klassieke 2d-instrumentenpanel, het centerpanel met onder meer de navigatieradio’s en het overheadpanel. Hoe die 2di technologie werkt? Welnu, stel dat je in de 3d-cockpit zit en je wilt aan je preflight checks beginnen. Dan vind ik het persoonlijk wél zo handig als je het overheadpanel even overzichtelijk in tweedimensionale vorm voor je hebt. Bij Ariane is dat een kwestie van Ctrl + s en er verschijnt een dialoogmenuutje op het scherm. Je kiest voor het overheadpanel en - viola! - het 2d-overheadpanel staat voor je. Wil je vervolgens even een blik op de FMC werpen, dan beweeg je de POV op je yoke naar beneden en – woeps – je zit weer in de 3d-omgeving. Weer terug naar het 2d-overheadpanel? Kwestie van even op de spatiebalk hengsten en - simsalabim - je bent weer terug in een tweedimensionale wereld. Van 3d naar 2d en weer terug zónder van scherm te wisselen: dat is 2di van Ariane. En ik vind het geweldig! 2d en 3d in één: het beste van twee werelden in een handomdraai voor handen! De 2di-technologie van Ariane heeft mijn plezier in het flightsimmen nog verder vergroot. Eenmaal op kruishoogte lekker relaxed rondkijken in de 3d-cockpit en in situaties waarbij ik wat meer overzicht wil, gewoon even omschakelen naar 2d. Heerlijk. Wat een uitvinding.
Het dialoogscherm waarmee je snel en gemakkelijk kunt omschakelen tussen verschillende views.
Met het dialoogscherm krijg je toegang tot een heleboel verschillende ‘views’: captain panel (3d), first officer panel (3d), classic 2d, first officer 2d, overhead (2d), radio’s(2d), jump seat(3d), flight intendants control panel(3d), main gear view, left wing en right wing.
De 3d cockpit is gewoon héél mooi.
Cockpitweergave: veel gevoel voor detail en hang naar perfectionisme
Ik vind dat zowel de 3d-cockpit als de 2d-panels er, grafisch gezien, erg goed uitzien. Je waant je bijna in een échte 737-cockpit. Ook hier zie je weer talloze voorbeelden van het gevoel voor detail en de hang naar perfectionisme die Ariane eigen zijn. Werkelijk een prachtige omgeving voor iedereen die het beste eist van een addon-vliegtuig. Toen ik op de IFC Convention in Blackpool was, ontmoette ik een British Airways piloot die bewonderend naar de cockpit-screenshots van Ariane stond te kijken. ‘I’m very impressed’, zei hij. En hij kon het weten, want hij had jaren 737 gevlogen. In de 3d-cockpit kun je je geheel naar behoefte onbeperkt bewegen, zonder dat je daarbij een progje zoals Active Camera nodig hebt. Je doet het allemaal met toetsencombinaties. Je kunt de cockpitdeur openen en naar het gangetje daarachter gaan en je kunt je stoel voor- en achteruit schuiven. Via het dialoogscherm kun je gezichtshoeken die je prettig vindt, ook opslaan. De cockpit is voorzien van werkende ruitenwissers die op verschillende snelheden kunnen bewegen en die de regendruppels écht wegvegen. Een prachtig detail. De enige minpunten die ik heb ontdekt aan de grafische weergave van de 2d- en 3d cockpit zijn deze: hier en daar zijn de letters op de panels enigszins onscherp en daardoor moeilijk leesbaar. Ook lijkt het alsof de displays van onder meer de EFIS en de EHSI een ietsje boven hun frame zweven. Twee punten waarin Ariane mijns inziens verbeteringen moet doorvoeren.
Het klassieke 2d panel. Als je nu een tikkie aan je POV geeft, dan zit je – woepie - weer in de 3d omgeving. Tikkie op de spatiebalk en je 2d-panel is weer terug!
Zeer veel compleet werkende cockpitfunctionaliteiten
Alle cockpitfunctionaliteiten die je nodig hebt voor vliegen, navigeren en communiceren zijn operationeel. Er zit bijvoorbeeld een compleet werkend IRS-systeem in de cockpit. Sommige minder relevante systemen zijn echter niet functioneel. Maar daar is een goede reden voor. In zijn wens om zo compleet en gedetailleerd mogelijk te zijn, heeft Ariane namelijk de grenzen van de programmatuur van Microsoft opgezocht … en bereikt. Dit betekent dat er zo nu en dan prioriteiten zijn gesteld door Ariane. Ik vind dat Ariane daarbij goede afwegingen heeft gemaakt. Alle systemen die ik écht belangrijk vind, zijn zeer realistisch uitgevoerd. Sommige systemen die naar mijn gevoel ook echt minder belangrijk zijn, werken niet. Een paar voorbeelden van systemen die niet werken: emergency exit lights en alternate flaps. Als ik op het gebied van cockpitfunctionaliteiten een vergelijking maak tussen Ariane en de grootste concurrent, dan komt die vergelijking uit op een gelijkspel. Sommige systemen heeft de concurrent wel en Ariane niet, sommige systemen heeft Ariane wel en de concurrent niet. Op de website van Ariane vind je complete overzichten van alle functionaliteiten. Dat zijn lijsten met honderden features die ik hier dus even niet ga opnoemen. Op www.arianedesign.com kun je complete lijsten vinden met de vele features van dit vliegtuig.
Als je Ariane gaat vliegen, krijg je de beschikking over een schitterend kantoor.
Het onvermijdelijke onderwerp: de fps-jes
Zowel in de 2d als in de 3d omgeving haal ik zeer bevredigende framerates met mijn systeem. Deze schommelen op kruishoogte tussen 30 en 40 fps. Op de grond en te midden van complexe sceneries schommelen de fps-jes tussen de 20 en de 30. Alleszins in orde dus.
Net als in het echt kun je de nachtverlichting op allerlei verschillende manier afregelen, geheel naar behoefte van de piloot in kwestie.
De 2d weergave van het centerpanel.
Het overheadpanel waarvan alle belangrijke systemen werken.
Take a ride in the jumpseat!
Je bent zelf de bestuurder van de pushbacktruck!
Wanneer je een Ariane vliegtuig koopt, schaf je allereerst het basepack aan. Dit bevat het complete vliegtuig met één livery en met verder alles erop en eraan. Als je meer liveries wilt, kun je diverse expension packs aanschaffen. Je basepack bevat een aantal zeer aantrekkelijke extra’s. Het leukste extraatje is misschieten wel de pushbacktruck die standaard met het basepack wordt meegeleverd. Druk op ‘shift p’ en er verschijnt een heuse pushbacktruck voor de neus van je 737.
De pushbacktruck zit standaard in het basepack.
Door op ‘ctrl p’ te drukken neem je zelf plaats op de bestuurdersstoel van deze pushbacktruck. En alsof het allemaal nog niet mooi genoeg is: je kunt de pushbacktruck ook zelf besturen! Ook kun je de dialoog tussen de piloot en de bestuurder van de pushbacktruck uit je speakers laten komen. De pushbacktruck wordt standaard geleverd in drie uitvoeringen. En in de handleiding van deze pushbackfunctie staat helder beschreven hoe je per vliegveld het juiste type pushbacktruck kunt instellen. Zelf vind ik dit een ontzettend leuk extraatje; het voegt iets toe aan mijn flightsimplezier.
Overigens heb je ook standaard de beschikking over een groundpower unit.
Gas geven en achteruit douwen die kist. Leuk extraatje toch!
Via het dialoogscherm kun je ook het gangetje achter de cockpit betreden. Naast de buitendeur zie je daar een bedieningspaneel, waarmee je de binnenverlichting kunt regelen. En waarmee je de buitendeur kunt openen en sluiten en de airstairs naar binnen en naar buiten kunt schuiven. Ook een aardig extraatje.
De mean gear view is ook zo’n feature dat ik elders nog nooit heb gezien. Je kunt het oproepen via het dialoogscherm en je bevindt je dan plotseling tussen de achterwielen. Je kunt je waarschijnlijk wel voorstellen dat het tamelijk ongewoon én spectaculair is om je eigen landingen eens vanuit dit bijzondere perspectief gade te slaan.
FMC: op zich prima maar wél een aantal tekortkomingen
De Ng-series van Ariane, dus ook de 700, zijn uiteraard uitgerust met een FMC. Laat ik beginnen met te zeggen dat deze FMC prima werkt. Je kunt er alles mee wat je als ervaren FMC-gebruiker met dit boordsysteem wilt doen. De werking ervan is in de uitgebreide documentatie van Ariane helder beschreven. Grafisch gezien is de FMC ook mooi weergegeven en ik ben zeer gecharmeerd van het prachtige klikje dat je hoort, als je een toets indrukt. Hoewel deze FMC dus zeer goed bruikbaar is en het toestel ook uitstekend vliegt op de FMC (VNAV, LNAV), vind ik de FMC toch het zwakste punt van de Ariane 737-700. En wel om meerdere redenen. De functies HOLD en FIX werken bijvoorbeeld niet en dat vind ik een gemis. Ook de PROG-pagina heeft zijn tekortkomingen. Zoals je weet zie je op deze pagina een lijst met waypoints. Daarachter staan de ATA’s, oftewel de geschatte tijden waarop je deze waypoints moet bereiken. In de FMC van Ariane staat echter achter elke ATA hetzelfde tijdstip vermeld. En dat is natuurlijk godsonmogelijk. Een storende fout, vind ik. Ook de fuel-prognoses kloppen niet; die staan overal op 0. Slordig. Verder is het met deze FMC niet mogelijk om airways in te voeren. Het laatste minpunt heeft te maken met de navigatiedatabase. Ariane maakt gebruik van een eigen database die minder compleet is en niet zo vaak wordt geüpdate als de cycli van Navdata. Samenvattend: je krijgt een goed werkende FMC, die er prima uitziet en waarmee je waarschijnlijk alles kunt wat je ermee wilt. Maar het is wel een FMC die nog enkele verbeteringen behoeft.
Je kunt alles met de FMC wat je er mee wilt, maar hij heeft nog enkele tekortkomingen.
Wauw … wat een opwindende vliegtuiggeluiden!
Ariane heeft zeer veel tijd aan de geluiden besteed en dat hoor je! Ik vind het geluid een heel belangrijk aspect van een add-on. Mooie geluiden maken de vliegbeleving opwindender en realistischer. Bij Ariane kom je wat dat aangaat ruimschoots aan je trekken. Je wordt getrakteerd op multi channel stereogeluiden van de originele CFM 567b 26 motoren. Deze zijn opgenomen op aprons, in hangaars en op taxiways. De cockpitgeluiden zijn uiteraard gedurende een vlucht opgenomen in een 737-cockpit. Kick je op mooie geluiden? Dan heb je alweer een goed argument om met Ariane te gaan vliegen.
Uiteraard ga je de 500 pagina’s documentatie eerst uit je hoofd leren
Bij een complexe addon als deze 737-700 is het onvermijdelijk dat je zo nu en dan eens even in de documentatie duikt. Dat geldt zeker voor Ariane vliegtuigen, want de vliegeigenschappen daarvan zijn zeer overeenkomstig de werkelijkheid, dus je moet wel weten hoe dit vliegtuig in het echt gevlogen wordt. Pilot errors, ook kleintjes, worden in deze 737, net zoals in real life, hard afgestraft. De naar kennis hongerende flightsimmer wordt door Ariane op zijn of haar (zijn er vrouwen onder ons?) wenken bediend. In totaal vind je ruim 500 pagina’s documentatie bij dit vliegtuig, bestaande uit:
-
700 Ng Tutorial
-
700 Ng Install guide
-
700 Ng Quick Start
-
700 Ng Normal Procedures
-
700 Ng Flight guide
Het Normal Ops document is een uitgebreide samenvatting van het officiële Boeing handboek.
Conclusie: als je van de 737 houdt, is Ariane jóúw add-on
Ariane krijgt nogal eens kritiek over de prijsstelling. Persoonlijk ben ik het sowieso niet eens met al dat gemopper over prijzen voor add-ons. Mensen geven op een vrijdagavond in de kroeg achteloos honderd euro uit, maar vinden dat een stuk software waar jaren van ontwikkeling in zit voor een paar tientjes weggegeven moet worden. Het Ariane basepack voor de 737-700 kost bijna 50 Engelse ponden. De expension packs twaalfenhalve pond. Als ik kijk naar de hoge kwaliteit die je hiervoor krijgt, vind ik dit gewoonweg niet duur maar alleszins redelijk. Vissen kost ook geld. Koop maar eens een goede werphengel. En kwaliteit mag volgens mij gerust wel iets kosten. Voor mij is de Ariane 737-700 de mooiste en beste add-on waarmee ik ooit gevlogen heb. Hier en daar vertoont deze add-on nog wat kleine onvolmaaktheden en schoonheidsfoutjes. Vooral de FMC moet verbeterd worden. Maar als je houdt van de 737, als je realisme belangrijk vindt, en als je écht geïnteresseerd bent in de kunst van het vliegen, dan is Ariane jóúw add-on.
Let op!
Op het moment waarop ik deze review voltooide, kwam het nieuws dat Ariane de 737-700 drastisch heeft vernieuwd en nog verder heeft geperfectioneerd. Surf naar www.arianedesign.com en klik op NEWS voor nadere info over deze nieuwe EFIS-versie van de 737-700.
Zo gauw als ik deze upgrade heb uitgetest en beoordeeld, zal ik een vervolg op deze review schrijven, waarin de laatste ontwikkelingen nader worden belicht. Houd deze website in de gaten dus.
Meer weten en meer zien?
Testsysteem
Reviews 
