FSVisions - Review Cloud9 Amsterdam Schiphol

Review Amsterdam/Schiphol scenery van Cloud9
Door Lennard van Raat

Hoewel Nederlanders maar een zeer klein percentage vormen van de wereldbevolking en hun landoppervlak maar een fractie van de aardbol beslaat, hebben ze qua aandacht weinig te klagen in de wereld van Flight Simulator. Reeds in Flight Simulator 2000 kon men gratis de prachtige scenery van NL2000 downloaden, met een mooie versie van Schiphol (EHAM). Lago kwam met de payware add-on Amsterdam/Schiphol 2000, die later compatible werd gemaakt voor FS2002. De freeware NL2000-versie van Schiphol is ook compatibel met FS2004. Enige tijd geleden is er weer een nieuwe diamant bijgekomen: Amsterdam/Schiphol van Cloud9. Met name vanwege de gratis NL2000-versie van Schiphol lijkt het een aardig risico van Cloud9 om dit project te initiëren – immers, met een downloadprijs van 29,95 Euro is het geen makkelijke taak om te concurreren met een prachtige freeware-versie. De vraag is of Cloud9’s Schiphol dusdanig veel mooier en functioneler is, dat men bereid is hiervoor een bedrag te betalen dat zelfs hoger ligt dan de meeste high-quality single airport add-ons. Als extraatje heeft Cloud9 een scenery van het centrum van Amsterdam erbij gemaakt, waar door men misschien net wat sneller besluit om het product aan te schaffen in een boxed versie of een download versie.

Cloud9 geeft een slimme en sympathieke optie om de scenery eerst uit te proberen. Via hun site (www.fscloud9.com/) is het mogelijk de volledig functionerende scenery te downloaden en in FS2004 te laten werken – maar voor slechts 7 minuten. Daarna moet FS opnieuw worden opgestart om weer 7 minuten van EHAM te kunnen genieten. Dit proces kan oneindig vaak worden herhaald. Dit maakt het niet alleen mogelijk om te kijken of deze scenery de aankoop waard is, maar vooral is het raadzaam dit te proberen om erachter te komen of het computersysteem niet op z’n knieën gaat. EHAM veroorzaakt door z’n enorme gedetailleerdheid en dynamische voertuigen een flinke inbreuk op het aantal framerates – vooral met AI-traffic, complexe add-ons zoals de ATR-72 van Flight1 en mooie wolkenluchten zakken zij soms tot een slideshow van minder dan 10 FPS op een middelmatig systeem, en rond de 15 FPS op een high-end computer.

Minder sympathiek is de wat neerbuigende omschrijving in de manual van het freeware NL2000-project als een “old product” met “many incompatibilities”. Inderdaad, hoewel Cloud9’s EHAM wel te combineren is met Horizon’s VFR The Netherlands, is een combinatie met NL2000 helaas niet mogelijk. De moeilijke keuze moet dan gemaakt worden: Cloud9 erop of NL2000 erop. Niet sympathiek is ook de inbreuk van Cloud9 in het FS-keuzemenu. Wanneer dit product geïnstalleerd wordt komt een Cloud9-directory er automatisch in, met o.a. verwijzingen naar andere Cloud9-producten. Ook verschijnt automatisch een nieuw icoon op het bureaublad naar de – overigens zeer uitgebreide – manual en vliegkaarten. Dit zijn vrij brutale veranderingen en toevoegingen, met name in het FS menu, waarvoor een keuzemogelijkheid geboden had moeten worden.

Ondanks deze minpunten is Cloud9 te prijzen vanwege het doorgaande bijschaven aan hun product. Zo zijn inmiddels diverse verbeteringen aangebracht via updates, zoals scherpe en meer accurate taxilijnen, taxisigns en textures, om het geheel nóg realistischer te maken.
Maar hoe realistisch is deze versie van Schiphol? Heel realistisch, maar niet perfect. Soms zelfs naar mijn smaak onder payware-niveau, maar dit betreft enkele specifieke aspecten. Het eerste positieve aspect dat opvalt is de fantastische weergave van de aviabruggen. Elk detail is weergegeven, inclusief de reclames hoewel deze niet meer up-to-date zijn: HP is inmiddels vervangen door ING-reclames, maar dat probleem zal zich altijd blijven voordoen in deze snel veranderende maatschappij. In verhouding tot de NL2000-versie van EHAM zijn de aviabruggen een waar genot voor het oog, maar behalve dat zijn ze ook nog eens functioneel. Via een nieuwe techniek herkennen de visual docking systems bij de gate het vliegtuigtype (althans, de meeste, want mijn 737-add-on van Ariane werd niet herkend); de aviabruggen draaien automatisch naar de vliegtuigdeur toe wanneer de motoren zijn uitgezet. Dus geen gedraai aan NAV- en COM-knoppen, hetgeen realistischer is dan vele andere luchthaven add-ons waarbij je wel allerlei frequenties moet invoeren.

Helaas is dit systeem echter mooier op papier dan in de werkelijkheid, want de visual docking systems geven dikwijls verkeerde aanwijzingen. De systemen zijn weliswaar veel vollediger en realistischer nagebootst dan die in NL2000, maar over het algemeen geven ze vele meters voordat het vliegtuig de stopstreep bereikt heeft al een stopteken. Het is dus zaak om door te rijden tot de stopmarkering op het asfalt, ondanks dat het systeem steeds waarschuwt met “too far”. Nadat men de ogen gesloten heeft voor dit minpuntje, wacht er weer een grote verrassing: rondom het vliegtuig verzamelen zich allerhande voertuigen, zoals catering-wagens en bagagekarren. Een prachtig effect, ook weer zonder enig toedoen van de virtuele vlieger.

Hoewel men weinig zin meer heeft om van de gate te vertrekken met al deze eye-candies, is ook het taxieën de moeite waard. Het asfalt is realistisch van kleur, met bandensporen, vlekken en andere “wear-and-tear” effecten. Ook de aanwijzingen op het asfalt komen exact overeen met de werkelijkheid. Wie toevallig om 10 minuten na elk hele uur langs de brandweer-oefenplaats taxiet, zal het kunstvliegtuig bij wijze van oefening in de brand zien vliegen, een schitterend effect. Wie een AI-traffic programma geïnstalleerd heeft, kan vliegtuigen zien langskomen, landen en opstijgen op de baan naar eigen keuze: ofwel een baan die automatisch gekozen wordt door wind settings, of anders een baancombinatie die gekozen is op basis van preferential runways. Spottersplaatsen zijn accuraat nagebootst, maar er zijn geen spotters te bekennen, zoals bij Lago’s Amsterdam scenery wel het geval was (bijvoorbeeld bij het panoramaterras). De lichten langs de taxibanen zijn geen lichtgevende stipjes, maar echte lichtgevende 3D-objecten, dit komt zelden voor bij andere add-on luchthavens.

Alles is meer dan prachtig tot dusver, maar wanneer we van de main aprons afkomen, is het af en toe schrikken geblazen. Eerste schrik: de brug over de A4. Hier is niet eens sprake van een brug, ook niet van een A4. Het zijn platte vlakken die elkaar snijden, en de bitmaps van de snelweg zijn extreem vaag. Pas vanaf enkele honderden voet hoogte is te onderscheiden dat het om een foto van een weg met auto’s gaat. Helaas is dit niet veel beter in de NL2000-versie; Lago komt er nog het beste vanaf.

Het hele idee van “fotorealistische” texturen en bitmaps is een terugkerend en storend probleem bij Cloud9’s Schiphol. Het lijkt op een makkelijke en snelle oplossing, om hele velden scenery op te vullen met foto’s. Nu is dit op zich geen probleem, maar dan moeten de gebruikte bitmaps wel scherp zijn. Vanaf de grond zien we vaak een onscherpe kleurenbrij, alsof de verf uitgelopen is. Dit had veel mooier gekund, en het is verbazingwekkend hoe groot de discrepantie is tussen de liefde voor het detail enerzijds, en de grove texturen op sommige plekken anderzijds.

Willen we starten vanaf baan 18C, dan zien we dat er per ongeluk een lettertje omgedraaid is:

Deze slordigheid is jammer. Echt schrikken wordt het pas bij Schiphol-Oost. Het lijkt alsof de makers niet hadden verwacht dat hier ooit een sterveling had willen zijn. De gebouwen missen bijna elk detail, voor zover deze dan al niet standaard FS2004-gebouwen zijn. Het ziet er grof uit, snel afgemaakt, en weinig oog en liefde voor de sfeer van dit bijzondere en alternatieve gedeelte van de luchthaven.

Er is nauwelijks een (taxi)weg aangelegd, en gebruikte bitmaps zijn weer bijzonder vaag. Het is net alsof een hele grondtexture vergeten is. Er is geen rijweg te bekennen. Zelfs de enorme letters op de Martinair-hangar zijn onscherp. Het gebouw mist überhaupt vrijwel elk reliëf. Wat een verschil met de freeware Schiphol van NL2000, die hier juist weer haar sterke kant laat zien.

Het is treurig dat Cloud9 dit Schiphol-gedeelte op een dergelijke manier heeft afgeraffeld. Het gaat hier om een niet heel goedkope payware-versie van de luchthaven; het is onacceptabel dat een freeware-versie als NL2000 de kwaliteit van payware zo ver overstijgt. Het is ongelofelijk dat het hoofdgedeelte van Schiphol, waar de meeste airliners hun parkeerplek vinden, zo exceptioneel verzorgd en gedetailleerd is, terwijl buiten deze grenzen de FS-wereld vergeten lijkt.

Gaan we naar het andere uiterste einde van Schiphol – de hoofdingangen en aankomst- en vertrekhallen, dan vinden we een interessante combinatie van groot detail en grote leemtes. Enerzijds is er een aantal zeer gedetailleerde 3D-objecten zoals de grote reclameborden en bushokjes, anderzijds weer een lege en zeer vage fototextuur, waarop deze objecten geplaatst zijn. Omdat deze bitmap zo enorm vaag is, lijkt het alsof de prachtig vormgegeven 3D-objecten er op zweven, alsof ze in een verkeerde context geplakt zijn. Lago’s Schiphol voor FS2002 heeft dit indertijd met meer zorg en veel meer overtuigingskracht vormgegeven. NL2000’s Schiphol is in dit opzicht minder gedetailleerd, maar de bitmaps die vooral als raampartij gebruikt worden zijn wel scherp, waardoor het geheel toch overtuigt.

Wellicht heeft Cloud9 één en ander willen goedmaken door de binnenstad van Amsterdam, enkele kilometers verderop, wat in te kleuren. Hier is geen sprake van bitmaps, maar de huisjes zijn echt 3D vormgegeven, en de belangrijkste gebouwen zijn weergegeven. ’s Nachts kan men zelfs de prostituees achter de rode ramen bewonderen. Het is indrukwekkend, zeker, maar het is tegelijkertijd de vraag of dit allemaal functioneel is. Wanneer men over de stad heen vliegt neemt men er weinig van waar, met name bij het naderen van Schiphol. Men is immers allang op final approach voor RWY 24 of RWY 27, en is druk met de laatste landingsvoorbereidingen bezig. Op dat moment is het soms zelfs nadelig te noemen dat de scenery hier zo uitgebreid is, omdat de framerates in deze kritieke vluchtfase nog meer zakken. Anderzijds is de aankleding van de stad voor VFR-vliegers een klein paradijsje, met zoveel typische en markante gebouwen en schepen. Wie echter goed kijkt, ziet dat de omgeving meer benaderd is dan accuraat nagebootst, want de layout van de grachten klopt niet altijd met de werkelijkheid. Ook is maar een selectie van markante gebouwen weergegeven – het Rijksmuseum staat er, maar het Concertgebouw is nergens te vinden. Maar dit is muggezifterij; het algehele effect is mooi.

Amsterdam scenery, met Schiphol ten noordwesten

Het nachtelijke Amsterdam en Schiphol zijn beide zeer fraai in de wereld van Cloud9. De software verandert de standaard FS-luchten bij schemering in een meer rood/oranje-achtige versie, die bijzonder sfeervol is. Hier is weer een staaltje vindingrijkheid te vinden van het softwarebedrijf, want het is niet voor de hand liggend om het typisch Nederlandse gevoel proberen te vangen in het hemelgewelf, dat geheel losstaat van de concrete details van de luchthaven. Ook de baanverlichting is prachtig; deze is ook handmatig te activeren door NAV1 op 110.00 MHz te zetten. Dit is handig voor approaches in zware mist. Het is echter jammer en enigszins ondoordacht dat deze frequentie juist aan NAV1 toegewezen is, waardoor deze bij ILS-approaches niet bruikbaar is. Toewijzing aan NAV2 was praktischer geweest. Bij nadering van Schiphol blijkt de fotorealistische ondergrond van de weilanden en akkers helaas veel te licht in verhouding tot de omliggende standaard FS-textures, hetgeen een onrealistisch optisch effect geeft bij nachtelijke approaches.

Samenvattend, de payware-versie van Amsterdam en Schiphol van Cloud9 bezit een merkwaardige dubbelslachtigheid tussen de grootste excellentie enerzijds en een grote slordigheid anderzijds. De software biedt een luchthaven vol innovatieve snufjes als beweegbare aviabruggen, zelf-herkennende docking systems, zelf-bedienbare baanverlichting etcetera. Het gedeelte rondom de main aprons is simpelweg onovertroffen, hiervan lijkt het onmogelijk een realistischer versie voor te stellen. En dit is uiteindelijk de plaats waar de meeste simmers zullen verblijven, na de landing en voor take-off. Bij het taxieën over de prachtige taxiways is er genoeg te zien om de mond te doen openvallen. Anderzijds vallen er bijzonder grote leemtes wanneer de virtuele vlieger besluit eens de wat minder drukke paden van Schiphol te berijden. Dan zijn er zeer vage bodemtexturen, onscherpe texturen op weinig afgewerkte gebouwen en sfeerloze uithoeken die enigszins shockeren. Het is met name de freeware NL2000-versie van Schiphol die ons juist in deze gebieden het meest te bieden heeft. De gewetensvraag is daarom moeilijk te beantwoorden, of Cloud9 in de scenery-database van Flight Simulator moet blijven, of NL2000 met de prachtige rendities van de rest van ons kikkerlandje. Persoonlijk kies ik ervoor om op heldere en zonnige VFR-dagen (en vooral avonden) NL2000 te handhaven, om te kunnen genieten van al het moois dat deze versie van heel Nederland aan 3D-objecten te bieden heeft. Op bewolkte en mistige IFR-dagen schakel ik NL2000 uit de scenery-database, en kies ik liever voor de enorme kick die je krijgt wanneer je plotseling uit het wolkendek breekt en de schitterende taxiways en aprons ziet van Cloud9’s Schiphol…

Lennard van Raat