Review FSBuild 2.2.2: Vluchtplanning naar een

ongekend hoog (vlieg)niveau…

Door Lennard van Raat 

Wie kent het gevoel niet – de blijdschap wanneer men kennismaakt met de wereld van Flight Simulator, om er vervolgens een tijd lang intensief mee aan de slag te gaan. Na verloop van tijd, echter, blijken er tekortkomingen in het programma voor diegenen die de hobby flink serieus nemen, en allerlei add-ons blijken noodzakelijk. Sceneries die mooier kunnen, vliegtuigen die realistischer moeten, maar ook tools die simpelweg ontbreken in de standaard versie. Eén van de tools die mijns inziens al een tijdlang in gebreken blijft is, al tijdenlang, de standaard flight planner van Flight Simulator. Ofschoon er aardig wat real-world navigatiebakens in verwerkt zijn, is ook een groot aantal bakens afwezig, waardoor het nabootsen van realistische vluchtroutes nagenoeg onmogelijk blijkt. Hoewel we inmiddels bij FSX beland zijn, kunnen we nog steeds de meeste SIDs of STARs wel vergeten met de default flight planner, en een realistische aanvliegprocedure valt vrijwel niet te vliegen. Gelukkig is er een groot aantal supplementaire routeplanners op de markt, die dit gat kunnen opvullen. Het is bij de keuze van welke planner het precies wordt, belangrijk om te weten wat je zelf ermee wilt. Wil je bijvoorbeeld VFR vliegen, en dus niet gelimiteerd zijn tot het vliegen van baken tot baken, dan kan je weliswaar kiezen om de planner van FS zo te configureren dat je zelf imaginaire bakens bedenkt en ze in het landschap zet om er naartoe te vliegen, of je koopt een product als FSNavigator of Flightsim Commander. Met laatstgenoemde producten is het makkelijk om via een “drag-en-drop” systeem zelf punten in een visuele kaart te plaatsen, en dus zelf nieuwe en zelfgekozen routes te creëren. Met deze add-ons is ook het aantal real-world navigatiepunten sterk uitgebreid. Wel jammer is dat deze planners geen routes uit de standaard FS-planner kunnen lezen. Ook is het jammer dat één belangrijk aspect door deze planners buiten beschouwing wordt gelaten: de invloeden van weersomstandigheden op het vluchtplan. In de realiteit worden vluchtplannen, met name die van transatlantische vluchten, minstens dagelijks aangepast op de windsnelheden (met name de hogere luchtstromen, die een groot effect hebben op de performance van een vliegtuig), zodat het vliegtuig het meest economisch kan vliegen.  Voor wie zelfs dít aspect wil integreren om de actuele realiteit, real-time, op zijn scherm te toveren, is FSBuild van Ernie Alston dè ideale planner. 

FSBuild maakt geen gebruik van zichtbare kaarten, waar je als gebruiker zelf navigatiepunten in kunt aanbrengen. Er is wel een mogelijkheid om de ingevoerde route te bekijken via de “plan”-modus, maar de kaart is uiterst rudimentair, zodat je slechts eruit kan opmaken of de geplande segmenten of airways op elkaar aansluiten. Meer ook niet; als je wat in de route wilt veranderen doe je dat via de dialoogbox, waar de route in vermeld staat – en wel in de “officiële” notatie, zoals vliegers die zelf ook toepassen. 

“Plan”- modus, waarin een afbeelding te vinden is van de zojuist berekende route tussen EHAM en EDDF (zie dialoogscherm onder “Flight Plan”, linksboven).

FSBuild werkt vanuit een heel ander principe: de gebruiker importeert een (bestaand) vliegplan ofwel vanuit een website als Route Finder (http://rfinder.asalink.net/free/), waaraan FSBuild –indien online- gewoon direct gekoppeld kan worden, of een eigen uitgezocht vliegplan via traditionele kaarten, en een druk op de knop “Build” doet de rest. Het programma leest de officiële notatie van het plan, en zet het om in een bruikbaar formaat voor bijvoorbeeld FS, of (en dat is geweldig) het programma exporteert de gegevens direct naar de FMC’s van bekende add-ons zoals FlightOne’s ATR 72-500 of Level-D’s 767. Jammer in dit geval is wel dat gebruikte SIDs en STARs niet als dusdanig gecategoriseerd worden in deze FMC’s, maar puur als “legs” gezien worden. Maar dit lijkt me eerder een probleem in de software van de vliegtuig add-ons, dan dat de oorzaak bij FSBuild gezocht moet worden. 

Een andere mogelijkheid is het automatisch plannen “from scratch”. Men voert de vertrekluchthaven in, wel of niet met zelf gekozen SIDs, daarna tikt de gebruiker de luchthaven van aankomst in, met STARs of niet, en een druk op “AutoGenerate” zorgt voor de rest. Na enkele seconden waarin het programma alle mogelijkheden (zichtbaar!) berekent, rolt er een keurig vliegplan uit, inclusief de meest gunstige uit- en aanvliegroutes. Hierbij maakt het programma gebruik van de meest recente DAFIF-updates (Digital Aeronautical Flight Information Files, vol informatie over duizenden luchthavens, luchtroutes etc), waardoor vrijwel elk baken, waypoint of airway tot de planners beschikking staat. Via een online verbinding kunnen de laatste Daily North Atlantic en Pacific Ocean Tracks gedownload en geïntegreerd worden, waardoor het mogelijk is precies dezelfde transatlantische routes via de computer te vliegen als in de echte wereld, real-time. Wie de beschikking heeft over een weerprogramma als ActiveSky, kan beide programma’s met elkaar koppelen, waardoor flight performance en luchtroutes zelfs aangepast worden aan de op dat moment geldende weersomstandigheden.

Zojuist is op de knop “AutoGenerate” gedrukt, en in razend tempo berekent en visualiseert FSBuild de meest ideale vliegroute 

Wie dacht dat het daarbij bleef, zal aangenaam verrast worden. In een menulijst kan men allerlei extra opties kiezen, zoals “Online ATC”. Wie VATSIM vliegt, ofwel online met verkeersleiders, ziet bij het aanklikken van deze knop in één oogopslag waar de op dat moment actieve verkeersleiders zich bevinden (helaas hebben overigens andere organisaties nog geen toestemming gegeven om deze data te integreren). Een andere optie is “Aircraft”. Wanneer dit gekozen wordt, verschijnt een tabel-achtig scherm waarin het type vliegtuig ingevoerd kan worden; flapstand voor take-off en temperatuur op de startlocatie; vervolgens berekent FSBuild de take-off en landing speeds, het brandstofverbuik specifiek per type vliegtuig, en integreert dat in de gegevens voor het vluchtplan. Deze gegevens zijn aardig diepgaand, zoals te zien is op onderstaande screenshot. Wie dan op de tab “NavLog” drukt, krijgt een vluchtplan op zijn scherm, klaar om uit te printen vanuit Adobe, in real-world format, met alle gegevens die beroepspiloten ook tot hun beschikking hebben. Behalve een vluchtplanner, is FSBuild dus eigenlijk qua rekenmachine gelijk aan een FMC, die tijdens vluchten ook alle gegevens berekent. Zelfs de hele vertical path wordt door FSBuild berekend, inclusief alle hoogtes en snelheden per waypoint, klaar om bijvoorbeeld in deze FMC van het vliegtuig te programmeren. Hierbij moet wel vermeld worden dat het automatisch exporteren van de route naar add-ons als bovengenoemde, niet alle “verticale” gegevens exporteert. Om tijdens de vlucht VNAV te kunnen gebruiken, bijvoorbeeld, zal men zelf de hoogte- en snelheidsrestricties handmatig moeten invoeren, naar gelang de indicaties op het berekende vluchtplan.

Het “Aircraft”- menu berekent alle gegevens die een professionele FMC in het vliegtuig zelf ook berekent. Gegevens als “elevation”, de hoogte van de luchthaven ten opzichte van het zeeniveau, worden automatisch door het programma ingevuld.

  
FSBuild creëert van elk vluchtplan automatisch een real world-stijl vluchtplan als pdf.- document   

Vanzelfsprekend kunnen alle routes opgeslagen worden voor toekomstig gebruik. Er is zelfs een database voorhanden met veel voorkomende preferred routes, zodat men alleen maar de betreffende vlucht hoeft te zoeken, erop hoeft te klikken en binnen een tiende van een seconde staat het vluchtplan op het scherm, klaar om eventueel handmatig gewijzigd te worden door de gebruiker.  Dit programma is buitengewoon, omdat het niet alleen zeer realistisch is – zeker wanneer real-time gegevens met een online-verbinding worden geïntegreerd – maar ook omdat het alle functies bezit die ook maar enigszins met het accuraat plannen van vluchten te maken kunnen hebben. Dus niet simpelweg een route tonend van A naar B, maar alle parameters in acht nemende, die de vlucht kunnen beïnvloeden, berekent het programma alle gegevens over route, brandstof, snelheden, hoogtes en vliegtijden. Er is echter één nadeel: de planner is alleen geschikt voor IFR-vliegers. VFR-piloten zullen er zo goed als niets aan hebben. Sommige middelgrote airports zijn in de database zelfs niet voorzien van alle details – vergeet de SIDs en STARs van het vliegveld van Jerez in Spanje bijvoorbeeld maar. De grote luchthavens zijn wèl voorzien van alle mogelijke gegevens, zodat de heavy-iron vliegers naar hartelust kunnen vliegen volgens de meest realistische procedures. Maar de Cheyenne-vlieger zal niet overal en altijd zijn of haar hart kunnen ophalen met dit programma. 

Niettemin, voor nog geen 30 Euro heeft men met deze software een staaltje ongekend realisme in huis. Wie het geduld heeft de uitgebreide handleiding te lezen en te leren, zal beloond worden met een verbazingwekkend programma, dat de teleurstellingen van alle FS default planners tot nu toe snel zal doen vergeten.  

Website voor FSBuild: http://www.fsbuild.com/

Lennard van Raat